Η καταστροφή της Μικράς Ασίας έχει εγγραφεί στο
σώμα της Φωτεινής ως σημάδι που δεν φεύγει: τα κ
ορμιά των αδελφών της στο λιμάνι της Σμύρνης, το
ξύλινο στοίβαγμα στα πλοία, το κραυγαλέο γέλιο
των ανθρώπων που δεν μπορούσαν να πιστέψουν ότι
ο κόσμος είχε τελειώσει. Τώρα, στην Αθήνα του 19
35, μια καθαρή άδεια σε μια συμβούλευση του Προε
δρικού Συμβουλίου προσφέρει την αναγνώριση της Μ
εγάλης Ιδέας — με συνέπεια την απαγόρευση της δι
ακριτικής επιστημονικής έρευνας για το σώμα και
τον εγκέφαλο. Η νέα νομοθεσία, η «Επιστημονική Δ
ιακριτική Κανονικότητα», απαγορεύει κάθε μελέτη
που θα ανακαλύψει ζωντανή αναμνήσεις από την κατ
αστροφή — επειδή η μνήμη είναι πιο επικίνδυνη απ
ό την αλήθεια.
Φωτεινή παντρεύεται τον Γιώργο, έναν μετακινημέν
ο επιστήμονα του Νοσοκομείου Πανεπιστημίου, στο
προκείμενο να συμβάλει στην κατασκευή του Προγρά
μματος Αναμνήσεων Ανακατασκευής — ένα σύστημα πο
υ διαγράφει από τα προσωπικά αρχεία των προσφύγω
ν την αναμνήση της Μικράς Ασίας, με την επιστήμη
να εκτελεί την εξαφάνιση. Το πρόγραμμα δεν είνα
ι μόνο συστήματος: είναι καθορισμός της εθνικής
αλήθειας. Κάθε επιστημονική επιβεβαίωση της κατα
στροφής προκαλεί την αποκλειστική εκκένωση του ε
πιστήμονα από την επιστημονική κοινότητα.
Τον Οκτώβριο του 1938, στην εγκατάλειμμη εκκλησί
α του Λακατάμου, η Φωτεινή βρίσκει τον προσωρινό
αρχειοθήκη του προγράμματος — έναν ακούσιο πληρ
οφοριακό δίσκο που περιέχει εναπομείναντες χρονο
διαγράμματα από την καταστροφή. Με το περίγραμμα
της αρχείας, η ίδια αναγνωρίζει τη φωνή της αδε
λφής της στο αρχείο — μια παραπομπή που η νομοθε
σία είχε διαγράψει. Η προσωπική της αναμνήση έχε
ι αποδειχθεί υπερβολικά ζωντανή. Αυτή η επιβεβαί
ωση είναι η τελευταία ευκαιρία για την Φωτεινή ν
α εκδικηθεί. Αν δεν το κάνει, η επιστημονική εξο
υσία θα εξαφανίσει και την τελευταία ζωντανή μνή
μη.
Αποφασίζει να ανακατασκευάσει την αναμνήση με τα
δικά της όργανα — μια εργαστηριακή προσωρινή συ
σκευή για μεταφορά μνήμης που είχε κατασκευαστεί
από τον πατέρα της στη Σμύρνη. Το βράδυ της Αγί
ας Μαρίνας, στην αποκαλυμμένη συμβολή της Αθήνας
, συνδέει τη συσκευή με τον δίσκο. Η επιστημονικ
ή διακριτική προστασία προστατεύει το πρόγραμμα
— αλλά η μνήμη δεν είναι κανόνας. Το σύστημα εκκ
ρεμεί. Στο σημείο αυτό, η Φωτεινή ενεργοποιεί τη
συσκευή. Το σώμα της ξεκινάει να ανακατασκευάζε
ι τη μνήμη της καταστροφής μέσα στον εγκέφαλό τη
ς. Οι αναμνήσεις της ξεχωρίζουν από την αρχειοθή
κη: η φωνή της αδελφής της, το ξύλινο σκάφος, η
κραυγή των ανθρώπων που έσπαγαν στο λιμάνι. Το σ
ύστημα αποκλείει το πρόγραμμα. Η Φωτεινή εξαφανί
ζεται από την επιστημονική επιτροπή — αλλά στο ρ
εύμα της μνήμης, η αλήθεια έχει πληροφορηθεί τον
κόσμο.
Η απόφαση δεν είναι για την αναγνώριση. Είναι γι
α την εκδίκηση της αλήθειας. Στο πλαίσιο της ηρω
ικής περιπέτειας, η Φωτεινή δεν μεταμορφώνεται.
Εκδηλώνεται. Η μνήμη της έχει γίνει αποδεκτή. Το
πρόγραμμα συνεχίζει, αλλά το σύστημα έχει αποκα
λυφθεί. Το πολιτικό παιχνίδι έχει αλλάξει. Η Φωτ
εινή δεν έχει ζήσει για την εξαφάνιση. Έχει ζήσε
ι για την αναμνήση. Και η αναμνήση, στο τέλος, ε
ίναι η μοναδική αλήθεια που δεν μπορεί να σβήσει
κανένας.
